Te fietsen | week 33
Oude dijk

Door het fietsen leer ik weliswaar mijn regio beter kennen. Tegelijk wordt daarbij ook duidelijk hoe gebrekkig mijn kennis is.

Want waarom loopt een weg zoals deze loopt? Met soms van die rare bochten erin?

In het hoge noorden, richting Waddenzee, speelt dan ook mee dat de kustlijn er vroeger anders was. Een minuscuul dorpje in een weiland blijkt dan ooit een bedrijvige havenstadje te zijn geweest. Of een onopvallende sloot nabij was ooit een rivier; en draagt dan zelfs nog die naam.

Dus moet het verleden weleens te hulp schieten om mijn kennis over het heden groter te maken. Wat dan kan omdat er behoorlijk wat oude kaartmateriaal online staat.

Op de website WatWasWaar is van vrijwel alle plekken in Nederland te bekijken hoe die er in de negentiende eeuw bijlagen.1

Dichter bij huis voor mij is er de site Friesland op de kaart, met beeldmateriaal dat teruggaat tot 1718. Bovendien zijn deze kaarten ook in Google Maps te bekijken — zodat de huidige situatie in éen beeld is te vergelijken met hoe het ooit was.

Grappig vind ik het dan om te zien dat nogal wat wegen waar ik vandaag over fietsen kan er drie eeuwen terug ook al lagen. Met vaak dezelfde bochten erin.

Verrassendst was evenwel dat me door de kaarten pas duidelijk wordt waar er overal veen is afgegraven. Want veel van wat nu weiland is, of akker, was ooit hoogveen of laagveen. En na de afgraving niet zelden ook nog een tijdlang water.

Wat dan weer verklaard waarom zo veel wegen nog altijd hoger liggen dan het omringende land. En niet zelden ‘hooiweg’ heten, of ‘hogeweg’

Of dat wegen die nu ‘Oude dijk’ heetten indertijd die naam ook al hadden. Terwijl er toen nog wel water was dat spoken kon.

  1. De website werkt alleen niet in Opera []

[x]#11264 fan maandag 11 november 2013 @ 12:29:32